![]() |
N4C to projekt trzyletni realizowany w latach 2008-2011 w ramach Siódmego Programu Ramowego w obszarze badań ICT-2007.1.6 New paradigms and experimental facilities przez konsorcjum 12 partnerów z 8 krajów europejskich.
Projekt N4C jest odpowiedzią na problemy i potrzeby społeczności zamieszkujących obszary charakteryzujące się istotnymi trudnościami w dostępie do infrastruktury telekomunikacyjnej, bez możliwości korzystania z transmisji kablowej lub bezprzewodowej. Obszary takie są w wielu przypadkach rozległe, słabo zaludnione, o niewielkim stopniu aktywności gospodarczej, wskutek czego rozmieszczenie w nich tradycyjnej infrastruktury dostępowej nie jest uzasadnione ekonomicznie. W połączeniu ze znacznymi odległościami od istniejącej infrastruktury oznacza to, że stała nieprzerwana łączność na tych obszarach jest praktycznie nieosiągalna.
Celem projektu N4C jest opracowanie architektury i przykładowej implementacji rozwiązania umożliwiającego udostępnianie powszechnych usług sieciowych (w tym również dostępu do Internetu) na tego rodzaju obszarach, wraz z uruchomieniem środowisk testowych w Laponii w północnej Szwecji i w górskim regionie Kočevje w Słowenii i zaproponowaniem modeli organizacyjnych i biznesowych dostarczania takich usług.
Kluczową rolę w projekcie odgrywa rozwijana od niedawna technologia DTN (ang. Delay and Disruption Tolerant Networking – sieci tolerujące opóźnienia i przerwy), umożliwiająca transmisję sieciową w zastosowaniach, gdzie niemożliwe jest uniknięcie przerw w łączności lub opóźnień o wartościach nieporównanie większych niż tolerowane we współczesnym Internecie. Szeroki wachlarz możliwych zastosowań obejmuje m.in. dostarczanie informacji związanych z globalnym ociepleniem, zapobieganie wykluczeniu cyfrowemu społeczności zamieszkujących obszary trudno dostępne oraz komunikację międzyplanetarną; konkretne aplikacje to np. poczta elektroniczna, przesyłanie plików i asynchroniczne przeglądanie stron WWW. Technologia DTN może korzystać z różnych protokołów transportowych w różnych częściach sieci, w zależności od ich charakterystyki.
Projekt bazuje na koncepcji zastosowania DTN do komunikacji wśród wędrownych społeczeństw Laponii, zaproponowanej we wcześniejszym projekcie SNC (Sami Network Connectivity). Zgodnie z tą koncepcją dane są przekazywane pomiędzy bramkami poprzez przekaźniki stacjonarne i mobilne oraz węzły pośrednie (nie mające łączności z Internetem) przy użyciu protokołu paczek DTN (ang. DTN Bundle Protocol) i routingu oportunistycznego. Przekaźniki mobilne (którymi mogą być w szczególności niewielkie urządzenia, np. w rodzaju PDA – Personal Digital Assistant, noszone przez wędrujących ludzi) przemieszczają się okresowo pomiędzy aktualnymi lokalizacjami wspólnot, umożliwiając wymianę paczek. Wybrane węzły buforują przesyłane paczki, dzięki czemu nie jest konieczna jednoczesna łączność węzłów w sieci; komunikacja ma z zasady charakter asynchroniczny. Protokół zapewni, że dane będą efektywnie przesyłane do i z Internetu, nawet gdy spotkania węzłów i przekaźników będą rzadkie. Architektura sieci jest rozproszona: wszystkie węzły mogą przekazywać ruch sieciowy, nie jest wymagany serwer centralny.
W projekcie zostaną również zbadane technologie przydatne do transmisji bezprzewodowej z dużymi przepływnościami i ograniczonym zapotrzebowaniem na energię zasilania oraz zaimplementowana platforma sprzętowa dla węzłów sieci.
Aplikacje są elementem decydującym o użyteczności technologii dla społeczności, wokół których ogniskuje się projekt. Dlatego do istotnych celów projektu należy doprecyzowanie potrzeb użytkowników i zapewnienie poprawnej pracy aplikacji w specyficznym środowisku sieci DTN. W szczególności projekt będzie koncentrował się na następujących aplikacjach dostosowanych do potrzeb obszarów trudno dostępnych:
Projekt obejmie także badanie i implementację mechanizmów zapewnienia bezpieczeństwa danych i ich transmisji, w szczególności w zakresie zagadnień integralności i poufności danych, odporności na ataki – zwłaszcza typu DoS (ang. Denial of Service – powodujących niedostępność usług), uwierzytelniania, autoryzacji i rozliczania.
Luleå Tekniska Universitet, Szwecja - koordynator projektu
Trinity College Dublin, Irlandia
Universidad Politécnica de Madrid, Hiszpania
Instituto Pedro Nunes, Coimbra, Portugalia
Northern Research Institute Norut Tromsø AS, Norwegia
Albentia Systems S.A., Madryt, Hiszpania
Folly Consulting Ltd., Soham, Wielka Brytania
Intel Performance Learning Solutions Ltd., Dublin, Irlandia
ITTI Sp. z o.o., Poznań, Polska
MEIS storitve za okolje d.o.o., Šmarje - Sap, Słowenia
Power Lake AB, Sztokholm, Szwecja